منافع مشترک، حاکمیت مردم و ساختن فرانسه‌ای نو

فشرده سخنرانی ژان‌لوک ملانشون

روز شنبه ۷ نوامبر ۲۰۲۶، در محل نمایشگاه‌های پاریس ـ لو بورژه، گردهمایی بزرگی  برگزار شد که در آن ژان‌لوک ملانشون کارزار انتخاباتی حزب «فرانسه نافرمان» برای انتخابات ریاست‌ جمهوری سال ۲۰۲۷ را رسماً آغاز کند.او در برابر هزاران تن از هواداران و فعالان این حزب، نسخه به ‌روزشده برنامه سیاسی «آینده‌ای مشترک» را معرفی کرد؛ برنامه‌ای که با مجموعه‌ای از پیشنهادهای تازه در زمینه عدالت اجتماعی، برنامه‌ریزی زیست‌محیطی و شکل‌گیری «فرانسه‌ای نو» را در بر دارد. آن چه می خوانید فشرده ای از سخنرانی او می باشد.

۱. نظم بین‌المللی بدیل؛ استقلال ملت‌ها و مبارزه برای صلح

ما به جهانی دیگر نیاز داریم؛ جهانی که در آن استقلال ملت‌ها، همکاری میان کشورها و احترام به حقوق بین‌الملل جایگزین سلطه و برتری‌طلبی قدرت‌های بزرگ شود. تحولات سیاسی در آمریکای لاتین، پیروزی لولا در برزیل، پایداری دولت چپ‌گرای مکزیک به رهبری کلودیا شینباوم و تجربه چپ در اسپانیا نشان می‌دهند که امکان شکل‌گیری قطبی مستقل در جهان وجود دارد؛ قطبی متشکل از ملت‌هایی که می‌خواهند سرنوشت خود را به دست بگیرند و اجازه ندهند قدرت‌های بزرگ آن‌ها را به جنگ‌هایی ویرانگر و مغایر با استقلالشان بکشانند.

ما به نظمی نیاز داریم که در آن قانون زور حاکم نباشد؛ نظمی که سازمان ملل متحد، همکاری میان کشورها و حقوق بین‌الملل در آن جایگاه واقعی خود را بازیابند. باید در برابر منطق سلطه و برتری‌طلبی جبهه‌ای مشترک تشکیل دهیم. اصل ما روشن است: هیچ‌ کس حق ندارد به ما دستور بدهد و ما نیز به هیچ ‌کس دستور نمی‌دهیم.

ما خواهان جهانی‌سازی بدیلی هستیم که بر همکاری ملت‌ها استوار باشد، نه بر سلطه اقتصادی و سیاسی قدرت‌های بزرگ. اما استقلال ملت‌ها و صلح جهانی بدون خلع سلاح امکان‌پذیر نیست. باید روند خلع سلاح هسته‌ای را در مناطق مختلف جهان آغاز کنیم و خاورمیانه‌ای عاری از سلاح‌های هسته‌ای بسازیم. البته نخستین مسئولیت بر عهده قدرت‌هایی است که زرادخانه‌های عظیم هسته‌ای در اختیار دارند. آن‌ها باید پیش از دیگران خلع سلاح را آغاز کنند.

در دوران جنگ سرد، با وجود رقابت و تقابل دو بلوک، دست‌کم درباره شیوه‌های خلع سلاح، نظارت و کنترل تسلیحات گفت‌وگو می‌شد. امروز این روند تقریباً متوقف شده است. خطر سلاح‌های هسته‌ای فقط به کاربرد نظامی آن‌ها محدود نیست؛ پیامدهای فاجعه ‌بار این سلاح‌ها می‌تواند از طریق حوادث و آسیب‌های غیرنظامی نیز بروز کند.

باید خلع سلاح شیمیایی و بیولوژیک را نیز جدی بگیریم. فرانسه باید در این زمینه ابتکار عمل نشان دهد. قدرت‌های بزرگ همچنان ظرفیت تولید سلاح‌های بیولوژیکی را دارند که می‌توانند فاجعه‌هایی در مقیاسی بسیار گسترده به بار آورند. صلح واقعی بدون مقابله با همه این تهدیدها امکان‌پذیر نیست.

۲. جنگ‌ها و منازعات بین‌المللی؛ از اوکراین تا فلسطین

ما تجاوز نظامی روسیه به اوکراین را محکوم می‌کنیم. فرانسه کشوری است که چهار بار از سوی همسایه‌اش اشغال شده است؛ بنابراین، به خوبی می‌دانیم که اشغال نظامی چه معنایی دارد. هیچ اختلاف سیاسی و سرزمینی را نمی‌توان با توسل به نیروی نظامی حل کرد.

اما صلح پایدار در اوکراین نیز بدون مشارکت همه طرف‌های ذی‌ربط ممکن نیست. چگونه می‌توان درباره امنیت اروپا مذاکره کرد، بی‌آنکه نمایندگان کشورهای اروپایی در این مذاکرات حضور داشته باشند؟ امنیت اروپا مسئله‌ای نیست که دیگران بتوانند بدون حضور اروپاییان درباره آن تصمیم بگیرند. ما به تضمین‌های امنیتی متقابل میان اوکراین، روسیه و دیگر کشورهای اروپا نیاز داریم.

در مورد سرزمین‌های مورد مناقشه نیز یک اصل باید رعایت شود: هیچ ‌کس حق ندارد بدون پرسیدن نظر مردم ساکن یک منطقه، درباره سرنوشت آن ها تصمیم بگیرد. مردم دونباس یا قره‌باغ نباید به موضوع معامله میان دولت‌ها تبدیل شوند. حق تعیین سرنوشت مردم باید به رسمیت شناخته شود.

همین اصول درباره فلسطین نیز صدق می‌کند. فرانسه باید در دفاع از حقوق مردم فلسطین قاطعانه عمل کند. ما نمی‌توانیم در برابر نسل‌کشی در غزه و سیاست الحاق تدریجی کرانه باختری سکوت کنیم. حمایت از مردم فلسطین نباید به چند بیانیه دیپلماتیک محدود شود؛ باید در عمل نیز از حقوق آنان دفاع کنیم.اگر لازم باشد، فرانسه نیز باید مانند ایتالیا و اسپانیا، کشتی‌های خود را برای حفاظت و اسکورت کاروان‌های دریایی فعالان مدنی به کار گیرد؛ کاروان‌هایی که برای دفاع از حقوق مردم فلسطین حرکت می‌کنند.ما با الحاق کرانه باختری، جنوب لبنان و بلندی‌های جولان مخالفیم. همچنین نمی‌توانیم در برابر گسترش خشونت علیه جوامع مسیحی در فلسطین و لبنان بی‌تفاوت بمانیم. مردمانی که در این مناطق با محاصره، آزار و تهدید روبه‌رو هستند، به حمایت و همبستگی ما نیاز دارند.دفاع از مردم فلسطین و محکومیت تجاوز به اوکراین، دو موضع جدا از هم نیستند. هر دو از یک اصل سرچشمه می‌گیرند: مخالفت با اشغالگری، دفاع از حق تعیین سرنوشت ملت‌ها و پایبندی به حقوق بین‌الملل.

۳. بحران زیست‌محیطی و ضرورت تغییر الگوی توسعه

صلح فقط یک آرمان سیاسی یا اخلاقی نیست؛ شرطی ضروری برای نجات محیط زیست و مقابله با بحران‌های بزرگ بشری است. جنگ زیرساخت‌ها را نابود می‌کند، هوا و آب را آلوده می‌سازد و منابع عظیمی را که باید صرف بهبود زندگی انسان‌ها و حفاظت از طبیعت شود، به مصرف تسلیحات و ویرانی می‌رساند. نمی‌توان هم‌زمان در یک دست سلاح و در دست دیگر ابزار حفاظت از محیط زیست داشت.

ما با دو بحران بزرگ روبه‌ رو هستیم: تغییرات اقلیمی و انقراض گسترده گونه‌های زیستی. مقابله با این بحران‌ها باید به یکی از وظایف اصلی دولت تبدیل شود. برنامه ‌ریزی زیست محیطی نباید در حد توصیه و شعار باقی بماند؛ باید الزام‌آور باشد و مسیر تولید، مصرف و توسعه اقتصادی را تغییر دهد.

ما به اقتصادی نیاز داریم که با محدودیت‌های طبیعی و ضرورت حفظ منابع زمین سازگار باشد. باید به سوی اقتصادی مختلط با جهت‌گیری زیست‌محیطی حرکت کنیم. به جای ساختارهای اداری کنونی، باید منطقه‌های زیست بومی ایجاد کنیم که بر اساس نیازهای زیست ‌محیطی و اقتصادی سازمان یابند. این مناطق باید شبکه‌ای از جمع‌آوری، بازیافت و بازاستفاده از مواد و منابع ایجاد کنند تا اقتصاد چرخشی جایگزین الگوی کنونی تولید و مصرف شود. باید برداشت بی‌رویه از طبیعت را متوقف کنیم.

ما با برنامه جدید هسته‌ای امانوئل مکرون نیز مخالفیم. این برنامه پرهزینه و خطرناک است و آینده و هزینه‌های آن با اطمینان روشن نیست. چرا باید منابع عمومی را به چنین طرحی اختصاص دهیم، در حالی که می‌توانیم آن‌ها را صرف توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر، برق‌آبی، زمین‌گرمایی و انرژی دریایی کنیم؟

همچنین باید چارچوب قانونی «وضعیت اضطراری زیست‌محیطی» را ایجاد کنیم. در زمان وقوع فجایع اقلیمی، دولت باید بتواند بدون اتلاف وقت امکانات و منابع لازم را بسیج کند و برای جلوگیری از گسترش خسارات، اقدامات فوری انجام دهد. حفاظت از محیط زیست دیگر انتخابی اختیاری نیست؛ ضرورتی برای ادامه زندگی است.

۴. هوش مصنوعی، حاکمیت دیجیتال و آینده کار

هوش مصنوعی یکی از تحولات تعیین‌کننده آینده اقتصاد و جامعه است. این فناوری می‌تواند میلیون‌ها ساعت کار فکری را خودکار کند و مناسبات تولید، اشتغال و زندگی اجتماعی را د گرگون سازد. اما مسئله فقط پیشرفت فناوری نیست. باید پرسید این تحول چه تأثیری بر آزادی فردی، حاکمیت سیاسی و محیط زیست خواهد گذاشت.

ما نباید اجازه دهیم فرانسه به مستعمره دیجیتال آمریکا تبدیل شود یا به پارکی برای استقرار مراکز داده‌ای بدل گردد که زیرساخت‌ها و عملکردشان خارج از کنترل حاکمیت عمومی است. باید از گسترش تجهیزاتی که کنترل آن‌ها در اختیار نهادهای فرانسوی نیست جلوگیری کنیم و بر زیرساخت‌های دیجیتال و دسترسی به خدمات نظارت عمومی داشته باشیم. فرانسه همچنین باید در شکل‌گیری جنبشی بین‌المللی برای تنظیم‌ گری و نظارت جهانی بر هوش مصنوعی مشارکت کند.

اما پرسش اصلی این است: اگر هوش مصنوعی زمان کار انسان‌ها را کاهش دهد و بهره ‌وری را افزایش دهد، حاصل این پیشرفت نصیب چه کسانی خواهد شد؟ آیا زمان آزادشده و ثروت تولیدشده در اختیار کارگران و جامعه قرار می‌گیرد یا به سود سهام‌داران و صاحبان سرمایه تمام می‌شود؟

در دهه گذشته، توزیع درآمد به سود سرمایه و سهام‌داران تغییر کرده است. اگر درباره مالکیت فناوری و نحوه توزیع منافع آن تصمیم نگیریم، هوش مصنوعی نیز به ابزاری برای تشدید نابرابری تبدیل خواهد شد.

این مسئله به وضعیت کارگران و قانون کار نیز مربوط است. نمی‌توان از پیشرفت فناوری سخن گفت، اما هم‌زمان حقوق کارگران را تضعیف کرد، دستاوردهایی مانند هفته کاری ۳۵ ساعته را از میان برد و امنیت و ثبات شغلی را کاهش داد. فرانسه در زمینه مرگ‌ومیر ناشی از حوادث کار نیز وضعیتی نامطلوب دارد. پیشرفت واقعی آن است که حاصل فناوری به بهبود زندگی و کاهش رنج انسان‌ها بینجامد، نه این که تنها ثروت صاحبان سرمایه را افزایش دهد.

۵. سلامت عمومی، تغذیه و تأمین اجتماعی؛ دفاع از حقوق همگانی

سلامت عمومی مسئله‌ای حیاتی برای بقای جامعه بشری است. سلامت فقط موضوعی پزشکی یا فردی نیست؛ به محیط زیست، کیفیت زندگی و تصمیمات سیاسی وابسته است. به همین دلیل، سکوت درباره بحران سلامت، سکوتی سیاسی و در خدمت منافع صاحبان قدرت اقتصادی است.

هوایی که تنفس می‌کنیم، آبی که می‌نوشیم و غذایی که مصرف می‌کنیم آلوده شده‌اند. کادمیوم وارد زنجیره غذایی شده، پلاستیک به بخش‌های مختلف بدن انسان راه یافته و آلودگی‌های محیطی سلامت با روری و حتی جنین را پیش از تولد تهدید می کنند. تاریخ نیز نمونه‌های روشنی از این بی‌مسئولیتی در اختیار ما گذاشته است: استفاده از بسیاری مواد خطرناک در سازختمان سازی و .... با وجود آگاهی از خطرات آن‌ها. در هر دو مورد، منافع اقتصادی بر سلامت مردم مقدم شمرده  می شود.

افزایش بیماری‌های سرطانی را نیز باید در ارتباط با استفاده گسترده و مکرر از آفت ‌کش‌ها بررسی کرد. ما باید اصل احتیاط بهداشتی را به ‌طور جدی اجرا کنیم: هرگاه درباره خطر یک ماده یا محصول تردید علمی جدی وجود دارد، باید تا روشن شدن وضعیت، استفاده از آن ممنوع شود. این ممنوعیت باید واردات محصولات آلوده از کشورهای دیگر را نیز دربر بگیرد؛ وگرنه ممنوعیت تولید داخلی بی‌اثر خواهد بود.

دسترسی همگانی به غذای سالم یک حق است. صنعت تولید مواد غذایی ناسالم را نمی‌توان از مسئولیت پیامدهای آن برای سلامت عمومی معاف کرد. مدارس باید غذای ارگانیک و رایگان در اختیار کودکان قرار دهند تا هیچ کودکی به دلیل فقر از تغذیه مناسب محروم نماند. هدف این است که کودکان از همان آغاز زندگی تغذیه سالم داشته باشند و در آینده کمتر به بیماری‌هایی مانند دیابت مبتلا شوند.

در حوزه دارو و درمان نیز باید بخش عمومی تولید دارو را ایجاد کنیم و نظام پوشش کامل تأمین اجتماعی را برقرار سازیم؛ نظامی که می‌تواند، به گفته ما، در مقایسه با سازوکارهای خصوصی هزینه بسیار کمتری داشته باشد. از کسانی که برای بیمه‌های تکمیلی هزینه می ‌پردازند می‌پرسم: آیا نظامی با پوشش همگانی و هزینه کمتر، منفعت مشترک شما نیز نیست؟

باید به دست‌اندازی دولت به منابع تأمین اجتماعی پایان دهیم. دولت نباید منابعی را که از محل حق بیمه‌های اجتماعی تأمین شده‌اند، تحت کنترل خود درآورد و سپس کسری‌های ایجادشده را به نام کمک و حمایت دولتی جبران کند. به جای تحمیل هزینه به بنگاه‌های کوچک، باید منابع لازم را از شرکت‌های بزرگ و صاحبان ثروت تأمین کرد. همچنین باید حق تصمیم‌گیری را به بیمه‌پردازان بازگرداند. کسانی که حق بیمه می‌پردازند، باید در اداره نهادهای تأمین اجتماعی نقش داشته باشند و از حق انتخاب برخوردار باشند.

۶. «منافع مشترک»؛ منطق پیونددهنده برنامه سیاسی

همه این پیشنهادها در چارچوب برنامه «آینده در کنار هم» قرار می‌گیرند. این برنامه صرفاً مجموعه‌ای از اصلاحات اقتصادی، اجتماعی یا زیست‌محیطی نیست؛ طرحی برای تغییر جهت کلی جامعه و گذار به الگویی متفاوت از زندگی جمعی است.

مفهوم «منافع مشترک» حلقه اتصال همه این محورهاست. ما باید برای مشکلات واقعی مردم راه‌حل‌هایی مشخص و قابل لمس ارائه کنیم؛ راه‌حل‌هایی که حتی کسانی که با تحلیل ضدسرمایه‌داری ما موافق نیستند، بتوانند ضرورت و فایده آن‌ها را درک کنند. لازم نیست همه مردم در تحلیل نظری از جامعه و سرمایه‌داری با یکدیگر هم‌ نظر باشند؛ کافی است درباره مسئله‌ای مشخص و راه‌حل آن به توافق برسند. همین توافق می‌تواند زمینه همکاری گسترده‌تر اجتماعی را فراهم کند.

مسئله اصلی این نیست که آیا از شخص من خوشتان می‌آید یا نه. آنچه اهمیت دارد این است که آیا پیشنهادهای ما با نیازهای زندگی شما، آینده کشور، وضعیت فرزندانتان و حفاظت از محیط زیست سازگار است یا خیر. انتخابات ریاست‌ جمهوری مسابقه محبوبیت یا زیبایی نامزدها نیست. موضوع، برنامه‌ای است که بتواند منافع مشترک جامعه را تأمین کند.

برنامه سیاسی مجموعه‌ای از شعارهای تبلیغاتی و وعده‌های پراکنده برای جذب گروه‌های مختلف رأی‌دهندگان نیست. برنامه باید کلیتی منسجم باشد که اجزای آن به یکدیگر وابسته‌اند. اگر آن را گزینشی و ناقص اجرا کنیم، کل طرح بی‌اثر خواهد شد.

چپ رادیکال نیرویی جدا از واقعیت‌های زندگی روزمره نیست. ما می‌خواهیم با تغییرات ریشه‌ای به نیازهای ملموس مردم پاسخ دهیم. چپ باید هم در اهداف خود رادیکال باشد و هم در پاسخ‌گویی به مسائل واقعی زندگی، واقع‌گرا و عمل‌گرا بماند.

۷. انتخابات و دموکراسی؛ دفاع از استقلال سیاسی و برنامه

دموکراسی هنر حل اختلاف از راه گفت ‌وگو، بحث و در نهایت رأی ‌گیری است. دموکراسی زمانی معنا دارد که اختلاف نظر به رسمیت شناخته شود، نه این که مخالفان با توهین و تحقیر از میدان خارج شوند. نمی‌توان جنبش «فرانسه نافرمان» را به‌خاطر مواضع و مخالفت‌هایش هدف حمله قرار داد و اعضا و هواداران آن را مسئول همه مشکلات معرفی کرد.

در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۷، کسانی از همین حالا شکست ما در دور دوم را قطعی می‌دانند. شاید این پیش‌بینی‌ها فقط بهانه‌ای باشد برای این که از حمایت ما در دور نخست خودداری کنند. اما تجربه انتخابات ۲۰۲۲ نشان داد که نتیجه تا چه اندازه می‌تواند به اختلافی بسیار اندک وابسته باشد. با تغییری در حدود یک درصد، می‌شد مانع از راه‌یابی مارین لوپن به دور دوم شد.

ما تا آخرین لحظه مبارزه خواهیم کرد و برای پیروزی تلاش می‌کنیم. قرار نیست از پیش شکست را بپذیریم. همچنین توصیه‌هایی را که از ما می‌خواهند مواضعمان را تعدیل کنیم، اختلاف‌ها را کنار بگذاریم و بخش‌هایی از برنامه را برای جلب آرای بیشتر حذف کنیم، نمی‌پذیریم. این نوع سیاست ‌بازی نه مخالفان را قانع می‌کند و نه اعتماد حامیان را حفظ؛ در نهایت همه را دل ‌زده می‌سازد.

دفاع از یک برنامه منسجم و حفظ استقلال سیاسی چپ، بخش جدایی‌ناپذیر مبارزه انتخاباتی ماست. هدف صرفاً کسب رأی نیست؛ هدف ایجاد امکان اجرای برنامه‌ای است که بتواند مناسبات اقتصادی و اجتماعی را تغییر دهد.

۸. فرانسه نو؛ تنوع فرهنگی و بازسازی وحدت ملی

فرانسه امروز دیگر همان جامعه گذشته نیست. نسل‌های تازه‌ای با خاستگاه‌های فرهنگی و جغرافیایی گوناگون در آن زندگی می‌کنند. زنان در عرصه‌های مختلف مسئولیت‌های گسترده‌تری بر عهده گرفته‌اند، جامعه شهری‌تر و تحصیل‌کرده‌تر شده و فرهنگ‌های گوناگون در شکل‌گیری هویت ملی نقش دارند.

ما با فرانسه‌ای رو به‌ رو هستیم که موسیقی‌ها، زبان‌ها، تجربه‌ها و شیوه‌های زندگی متفاوت در آن به هم می‌آمیزند. این همان فرانسه آمیختگی فرهنگی است. نسل تازه باید بتواند با غرور خود را بخشی از تاریخ ملی بداند. هیچ‌ کس حق ندارد به نام تعریفی خاص از هویت فرانسوی، صفوف جامعه را غربال کند و گروهی را از تعلق به کشور محروم سازد.

این نسل ادامه ‌دهنده سنت جمهوری‌خواهی فرانسه است و خواهان تحقق واقعی اصول جمهوری است. دفاع از جمهوری به معنای دفاع از هویتی بسته و یکدست نیست؛ بلکه به معنای ساختن جامعه‌ای است که همه شهروندان، با وجود تفاوت‌هایشان، در آن از حقوق برابر برخوردار باشند.

تاریخ فرانسه به ما درس‌های مهمی می‌دهد. جنگ‌های خونین میان کاتولیک‌ها و پروتستان‌ها، مهاجرت گسترده پروتستان‌ها و کشتارهایی که نتوانستند اختلافات مذهبی را از میان ببرند، نشان دادند که سرکوب و خشونت راه‌حل اختلافات نیستند. تاریخ طولانی آزار یهودیان و اخراج‌های مکرر آنان از فرانسه نیز بخشی از همین گذشته تلخ است.

انقلاب فرانسه با به رسمیت شناختن شهروندی همگانی و جدایی نهادهای دینی از دولت، گامی تاریخی برای عبور از این گذشته برداشت. لائیسیته و برابری شهروندان، فارغ از تعلقات مذهبی، از دستاوردهای بنیادین جمهوری‌اند. نباید اجازه دهیم این اصول به ابزار طرد و تبعیض تبدیل شوند.

وحدت ملی فرانسه امروز هم از سوی نژادپرستی و هم از سوی سیاست‌های اقتصادی نولیبرالی که مردم مناطق مختلف کشور را به حال خود رها می‌کنند، تهدید می‌شود. فرانسه نو باید بتواند همه مردم، سلیقه‌ها، باورها و شیوه‌های زندگی را در چارچوبی از همبستگی گرد هم آورد.

۹. جمهوری ششم؛ گذار از دموکراسی نمایندگی به حاکمیت دائمی مردم

برای ساختن چنین فرانسه‌ای، به جمهوری ششم نیاز داریم. قانون اساسی جمهوری پنجم قدرت بیش از اندازه‌ای در اختیار رئیس‌جمهور قرار داده است. در مقابل، جمهوری ششم باید بر حاکمیت دائمی مردم استوار باشد. شهروندان نباید فقط هنگام انتخابات حق مداخله در سرنوشت سیاسی کشور داشته باشند؛ آن‌ها باید بتوانند در تمام طول دوره زمامداری بر تصمیمات و عملکرد مسئولان نظارت کنند.

از مهم‌ ترین ابزارهای این جمهوری، همه ‌پرسی به ابتکار شهروندان با قدرت قانون ‌گذاری مستقیم و حق عزل مقام‌های منتخب، حتی رئیس ‌جمهور، خواهد بود. این طرح ادامه آرمان‌های بخش‌های انقلابی پاریس در سال ۱۷۸۹، کمون پاریس و سنت‌های آنارشیستی، سوسیالیستی و کمونیستی است.

هدف ما عبور از دموکراسی‌ای است که در آن مردم صرفاً نمایندگان خود را انتخاب می‌کنند و سپس تا انتخابات بعدی نقش محدودی دارند. در جمهوری ششم، حاکمیت مردم باید پیوسته و قابل اعمال باشد؛ در عین حال، نهادهای دیگر نیز باید ثبات و استمرار اداره کشور را تضمین کنند.

برای درک اهمیت این حق، کافی است به تلاش برای گنجاندن حق سقط جنین در قانون اساسی نگاه کنیم. اگر ابزارهای همه ‌پرسی به ابتکار شهروندان وجود داشت، مردم می‌توانستند مستقیماً در چنین تصمیمی نقش ایفا کنند. دموکراسی واقعی یعنی مردم بتوانند نه فقط نمایندگان خود را انتخاب کنند، بلکه در تصمیم‌گیری‌های مهم نیز حضور مؤثر داشته باشند.

۱۰. آزادی، برابری و همبستگی؛ بنیان جامعه‌ای تازه

جامعه‌ای که می‌خواهیم بسازیم باید بر سه اصل آزادی، برابری و همبستگی استوار باشد.

آزادی یعنی هر فرد بتواند شیوه زندگی و خانواده خود را انتخاب کند. برابری یعنی کرامت انسانی افراد به موقعیت اجتماعی و اقتصادی آنان وابسته نباشد. همبستگی نیز به معنای ساختن جامعه‌ای است که در آن انسان‌ها نسبت به سرنوشت یکدیگر احساس مسئولیت کنند.

میان برادری و همبستگی تفاوت وجود دارد. برادری ممکن است بر پیوندهای خانوادگی یا عاطفی استوار باشد، اما همبستگی رابطه‌ای مدنی و اجتماعی میان انسان‌هایی است که حتی پیش از شناخت یکدیگر، خود را در برابر سرنوشت مشترکشان مسئول می‌دانند. چنین همبستگی‌ای باید مبنای جامعه‌ای باشد که در آن یاری متقابل جای رقابت و طرد اجتماعی را بگیرد.

از نسل جوان تشکر می‌کنم؛ نسلی که با مبارزات، شور زندگی و شعارهای خود راه را برای این چشم‌انداز گشوده است. آینده فرانسه به مشارکت همین نسل و توانایی جامعه برای عبور از تفرقه، تبعیض و نابرابری وابسته است.

 پایان سخن

آنچه پیش روی ماست، فقط یک برنامه انتخاباتی نیست. ما از تغییر الگوی جامعه سخن می‌گوییم؛ از جامعه‌ای که منابع، ثروت و امکانات آن در خدمت نیازهای عمومی باشد، نه منافع اقلیتی صاحب سرمایه. از جمهوری‌ای سخن می‌گوییم که در آن مردم نه فقط رأی‌دهنده، بلکه صاحبان دائمی حاکمیت باشند.

صلح و استقلال ملت‌ها، حفاظت از محیط زیست، عدالت اجتماعی، سلامت همگانی، حقوق کارگران، آزادی و دموکراسی، اجزای جداگانه یک پروژه نیستند. همه آن‌ها به یکدیگر وابسته‌اند و تحققشان به تغییر مناسبات قدرت و اولویت‌های اقتصادی جامعه نیاز دارد.

 «آینده در کنار هم» یعنی بازسازی همبستگی اجتماعی و ساختن جامعه‌ای که در آن آزادی، برابری و همبستگی نه فقط شعارهایی بر روی کاغذ، بلکه اصول واقعی زندگی سیاسی و اجتماعی باشند.

https://www.youtube.com/watch?v=0l8WOPuHkKY

 سایت سازمان کارگران انقلابی ایران(راه کارگر)

شنبه ۱۶ آبان ۱۴۰۵ ۷ نوامبر ۲۰۲۶